Używanie technik teatralnych
w leczeniu osób chorych psychicznie, w ostatnich dwudziestu latach staje
się coraz bardziej popularne. Jednak wykorzystanie
dramaterapii
w leczeniu schizofrenii w takim stopniu, jak w Krakowie,
gdzie jest ona czymś więcej niż tylko
rozrywką czy terapią zajęciową, stanowiąc skuteczne narzędzie głębszej
psychoterapii , jest unikalne na skalę światową. A przecież teatr,
jako najbardziej społeczna ze sztuk, jest ze wszech miar dobrym sposobem
leczenia osób, dla których świat i poruszanie się w nim są niezwykle trudne,
nie tylko w okresie choroby.
Dramaterapia
skupiona jest na wzmacnianiu i rozwijaniu tego co w pacjencie zdrowe
.
W ramach naszego
Oddziału Dziennego prowadzone są, od 1983 r., zajęcia
terapeutyczne w oparciu o ćwiczenia zapożyczone z różnych metod treningu
aktorskiego, dostosowane do potrzeb i możliwości pacjentów. Z jednej strony
są to ćwiczenia na koncentrację, pamięć, kontakt czy ekspresję, z drugiej
- ruchowe i relaksacyjne.
GRUPA TEATRALNA - istniejąca od jesieni
1984 r. - stanowi rozwinięcie i pogłębienie tej działalności. Jest to ambulatoryjna
grupa dramaterapii przeznaczona dla osób, które przebyły kryzys
psychotyczny.
Grupa prowadzona jest przez terapeutyczny
tandem: zawodowego reżysera teatralnego - Krzysztofa Rogoża
i psychologa - Annę Bielańską,
która na przestrzeni minionych lat bezpośrednio uczestniczyła w zajęciach
grupy a obecnie
pełni rolę superwizyjną, nie będąc
stale obecną na spotkaniach grupy.
W pracach grupy zawsze bierze bezpośredni udział jeden,
lub dwoje terapeutów wspierających,
grających wspólnie z pacjentami.
Grupa składa się średnio z 12-15 osób. Jej skład jest zmienny - co sezon
pewna część uczestników, która osiągnęła swoje terapeutyczne cele, opuszcza
zespół, ustępując miejsca nowym osobom. Zbiega się to zazwyczaj z rozpoczęciem
: pracy nad nowym projektem, która zależnie od stopnia trudności, trwa
od 10 do 20 miesięcy. Grupa spotyka się raz w tygodniu na dwugodzinnych
próbach. Materiał dramatyczny - wybrany ze względu na jego walory terapeutyczne
-charakteryzuje się bądź złożonością postaci i konfliktów (Shakespeare)
bądź archetypalnością sytuacji ( klasyczny teatr grecki).
W ostatnich latach Grupa wzbogaciła swoją
działalności o regularne występy przed szerszą publicznością. Występy
w bardziej otwartej formule traktujemy , jako kolejny element terapii,
dający naszym aktorom możność potwierdzenia się, bez taryfy ulgowej, poza
dotychczasowym, psychiatrycznym , środowiskiem . Stało się to możliwe dzięki
osiagnięciu odpowiedniej jakości artystycznej oraz niezbędnej, społecznej
spojności zespołu.
W 1998 r. rozpoczęliśmy proces przekształcania grupy w trwalszą
strukturę, z którego narodził się TEATR PSYCHE [2000].
Zmieniła się struktura zespołu - uformowało się stabilne jądro
przy jednoczesnym potrojeniu liczby uczestników poszczególnych
projektów Grupy .
W latach 1998 -2001 powstały kolejne, znacznie różniące się kształtem
i obsadą od przedstawień premierowych, wersje "Alkestis" i "Bojomiry".
Fakt jednoczesnej pracy nad większą ilością projektów
pozwala stawiać naszych aktorów wobec zadań znacznie bardziej złożonych
i zróżnicowanych, niż dotychczas.
Syntezą doświadczeń ostatnich lat
jest najnowszy [wrzesień 2002] spektakl - "Tristan
i Izolda" ^wg
J.Bédier.
Jest to przedsięwzięcie, które ze względu na swoją skalę (długość
spektaklu i wielkość obsady) oraz na trudność i różnorodność poruszanych
wątków terapeutycznych, znacznie wykracza poza ramy dotychczsowych prac
Grupy.
Pogłębioną analizę dramaterapii i szczegółowy opis metod
pracy z aktorami po przebytym kryzysie psychotycznym zainteresowani znajdą
w niedawno wydanej książce Anny Bielańskiej :
Anna Bielańska
"Teatr, który leczy"
Wydawnictwo Universytetu Jagiellońskiego
Kraków 2002
stron 164 |
 |
